Νύχτες Xωρίς Tαβάνι
Πολίτες που μέχρι πρότινος κλείδωναν την πόρτα τους και ξάπλωναν στο κρεβάτι τους, τώρα αναζητούν καταφύγιο σε μια στοά, σε ένα παγκάκι, σε κάποιο πεζοδρόμιο της πόλης.
Απλήρωτοι λογαριασμοί, παγωμένα σπίτια, και μισθοί που τελειώνουν μέσα στην πρώτη εβδομάδα του μήνα. Αυτή είναι η «κανονικότητα» για ολοένα και περισσότερα νοικοκυριά της χώρας. Ο ασφυκτικός συνδυασμός της αυξανόμενης ακρίβειας με τη στεγαστική κρίση που μαστίζει την Ελλάδα, καθιστά την αξιοπρεπή διαβίωση - προνόμιο.
Ένα προνόμιο, που για πολλούς φαντάζει άπιαστο όνειρο. Ανθρώπους που έχουμε μάθει να αγνοούμε και να προσπερνάμε στους δρόμους, σαν να ειναι αορατοι. Ένας από αυτούς είναι ο κύριος Μαρίνος, 71, από την Κορομηλιά, Κιλκίς.
Αφού συστηθήκαμε με χαιρέτησε με μια δυνατή χειραψία. Καθίσαμε απέναντι ο ένας στον άλλο και καθάρισε με ένα χαρτομάντηλο τα μαύρα γυαλιά του, που έκαναν τα μάτια του να φαίνονται πιο μεγάλα και γουρλωμένα. Φορούσε ένα καρό πουκάμισο και ένα γκρι παντελόνι, και ανά τακτά διαστήματα χαμογελούσε πλατιά ανεξαρτήτως της θεματολογίας των φριχτών βιωμάτων που μου διηγούταν. Δεν είχα ξαναδεί ηλικιωμένο να χαμογελάει και να γελά με τόσο μεγάλη συχνότητα.
Αν σας ζητούσα να μου μιλήσετε για τον εαυτό σας πριν βρεθείτε σε αυτή τη συνθήκη, τι θα θέλατε να γνωρίζω για εσάς;
«Κοίτα για εμένα, ούτε ένα βιβλίο δεν φτάνει (γελάει). Είναι πολλά τα αίτια που με κατάντησαν να μένω έξω. Εγώ μένω από το 2018 στον δρόμο. Το έδωσα στο γιο μου το σπίτι, και με πέταξαν έξω μετά... Δεν με θέλουν - στους πέντε δρόμους με πέταξαν. Μόνο μου. Έμεινα στην Αριστοτέλους (πλατεία στην Θεσσαλονίκη). Χειμώνα- καλοκαίρι εκεί ήμουν. Τώρα, με δίνουν άνθρωποι και τρώω. Δεν θέλω να
πάω σε εκκλησία να φάω, γιατί μπορεί να με δει κανένας φίλος. Ντρέπομαι. Θα πει κοίτα που κατάντησε ο Μαρίνος να τρώει…»
Ποια είναι η πιο δύσκολη πλευρά της καθημερινότητας στον δρόμο;
«Είναι ο φόβος (παύση) -μην σε “καθαρίσουν”. Αυτό είναι το πιο επικίνδυνο. Και ο φόβος δεν σταματάει. Δεν ηρεμείς ποτέ. Αυτή τη στιγμή και τα χέρια μου και όλα αντέχουν. Νομίζουν άσπρα μαλλιά έχω, και πως γέρασα (γελάει πιάνοντας τα μαλλιά του). Αλλά, αντέχω. Και με βλέπουν όλοι, και τους λέω είμαι στα 70! Δεν το πιστεύουν σε λέω (γελάει δυνατά)! Μια χρονιά, με κλέψανε - όχι στην Αριστοτέλους - στο λεωφορείο που ήμουν μέσα. Αλλά πρόλαβα και τα σφράγισα, τις κάρτες μου, ταυτότητα, τα χαρτιά μου όλα. Πάνε. Τα πήραν όλα και έφυγαν, ούτε που πρόλαβα να τους δω.»
Τί σας λείπει περισσότερο από το οτιδήποτε;
«Κοίτα σας είπα, είναι πιο πολύ το φαγητό, η ζέστη, η άνεση να έχεις τα ρούχα σου, να πλένεις, να πλένεσαι. Για να πας κοντά σε μια παρέα και να είσαι λίγο καθαρός, συμμαζωμένος. Να μην πηγαίνεις σαν βρώμικος. Ποτέ δεν πήγαινα να φάω κατευθείαν, πάντα πρώτα έκανα το μπανάκι μου, να είμαι δροσερός. Και μετά πήγαινα και έτρωγα το φαγητό μου.»
Που κοιμάστε τώρα;
«Το Υπνωτήριο της Θεσσαλονίκης είναι εδώ και τρεις μήνες κλειστό. Δεν ξέρω πότε θα ξανανοίξει. Όλοι μείναμε έξω. Με έδωσε μία αποθήκη ένας φίλος μου, με έβαλε ένα παλαιοντίβανο και μία σόμπα για να έχω ζέστα, αλλά δεν τη βάζω. Τυλίγομαι με την κουβέρτα και κοιμάμαι.»
Κάτι τελευταίο για τον κόσμο που μας διαβάζει;
«Ο κόσμος θέλει να βοηθήσει, αλλά φοβάται. Μήπως πάρουμε ναρκωτικά, χάπια - και δεν σε βοηθάει κανένας. Γιατί σε λέει θα πας να πάρεις, να κάνεις, να ράνεις. Θέλω να τους πω να βοηθήσουν αυτούς που κοιμούνται έξω. Οι άστεγοι αυτό θέλουμε, τίποτα άλλο. Να βοηθήσουν από μόνοι τους. Εγώ παλιά που έμενα στην
Αριστοτέλους ήρθαν τέσσερις γυναίκες εκεί που ήμουν. Με λέει η μια “τρεις η ώρα γιατί κοιμάσαι έξω; Να σου φέρω κάτι;” Της λέω δεν έχω που να πάω. Ένα τσάι ήθελα, να ζεσταθούν τα μέσα μου. Και μ' έφερε τσάι. Η άλλη γυναίκα ήρθε και μ' έδωσε δύο κατοστάρικα. Με λέει πάρ' τα να έχεις, να τρως και να πίνεις. Τις θυμάμαι ακόμα, αυτό ήταν εσκέψου πριν τον κορονοϊό αλλά μία κίνηση σε κάνει ξανά άνθρωπο, δεν το ξεχνάς αυτό. Ποτέ.»
Κάπως έτσι λοιπόν είναι οι νύχτες του κυρίου Μαρίνου (και πολλών άλλων…). Παρόλο που η στέγαση αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα, όλο και περισσότεροι πολίτες σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση περνούν τα βράδια τους σε κρύα τσιμέντα των πεζοδρομίων και σε παγκάκια των πόλεων. Άνθρωποι με όνειρα, με διαφορετικές αφετηρίες και διαδρομές έρχονται αντιμέτωποι με τον ίδιο παρονομαστή.
Όσο οι συνθήκες διαβίωσης εξακολουθούν να επιδεινώνονται καθημερινά, κανένας δεν βρίσκεται πραγματικά στο απυρόβλητο της αστεγίας. Αυτό που πρέπει να κατανοήσουμε, είναι ότι όλοι μας είμαστε εν δυνάμει άστεγοι. Είτε είσαι ενοικιαστής, υπάλληλος, δανειολήπτης η στέγασή σου είναι κάτι που μπορεί να ανατραπεί μέσα σε λίγα λεπτά. Η ψευδαίσθηση της σταθερότητας σε έχει τοποθετήσει σε ένα βάθρο και κοιτάς το ζήτημα από ψηλά.
Η σταδιακή αποξένωση του καθενός μας από τον διπλανό μας, έχει ως αποτέλεσμα να αντιμετωπίζουμε τους αστέγους ως «άλλους». Ως κάτι τόσο μακρινό από εμάς. Τόσο μακρινό από την ασφάλεια που θεωρούμε δεδομένη. Και όσο αντιμετωπίζουμε τον καθημερινό αγώνα για επιβίωση ως κανονικότητα, γκρεμίζουμε κάθε ελπίδα για μία καλύτερη ζωή, για ένα πιο φωτεινό αύριο στην ηλιόλουστη Ελλάδα, που όλοι αξίζουμε να ζήσουμε.
Σχόλια